20 Ekim 2014 Pazartesi

E-Kitapları nasıl yapalım?

Birçok arkadaş, kolaycı bir yol izliyor ve son derece kalitesiz e-kitaplar ortaya çıkıyor. Sonra da bunlar paylaşılıyor. Böylece okunmaya pek elverişli olmayan veya yorucu bir şekilde okunabilecek kitaplar ortalığı dolduruyor.
Birincisi, PDF formatı e-kitap okuyucular için uygun değildir. O daha ziyade evrak için geliştirilmiş bir formattır. Bu nedenle tercihan öncelikle PDF değil, EPUB formatında üretmeli.
E-kitaplarda satırların aralarını, harf karakterlerini, arka plan renklerini vs. siz keyfinize göre belirleyebilirsiniz. Bu nedenle EPUB formatı idealdır.
EPUB’tan PDF’e kolayca ve kalite kaybı olmadan bir kitabı konverte edebilirsiniz ama PDF’ten EPUB’a yapınca satır sonları, içindekiler, dipnotlar vs. hepsi kaybolmakta. Şu an artalıkta dolaşan EPOB’ların çoğu da böyle.
Bu nedenle esas olarak e-kitapları EPUB formatında ve temiz olarak üretmeyi hedeflemeli.
PDF’ten işe yarar ve temiz bir EPUB yapabilmek biraz emek gerektiriyor.
Genel olarak şöyle yapılıyor. Grafik olarak taranmış bir kitap bir OCR programına okutuluyor, daha sonra grafik altı metin olarak PDF yapılıyor. Sanki ilk bakışta hem metin hem de orijinalindeki gibi bir görünüm oluyor. Sonra da bundan Calibre ile EPUB veya MOBI’ye (Kindle’nin formatı) konverte ediliyor.
Bu bütün kaliteyi hem PDF olarak hem de diğer formatlarda çok kötü yapıyor.
Birincisi, Grafik altı veya üstü metin yerine, sadece metin ve resim seçmeli PDF olduğunda bile. O zaman dosyanın büyüklüğü de azalır ve sahte güzel bir görünüm olmaz.

Ama zaten OCR programları word dosyası olarak da çıkartıyor. En iyisi Word olarak çıkarmak.
Bundan sonra biraz emek vererek, başlıkları, alt başlıkları ve dip notları formatlamak; dip notları sayfa değil metin sonuna aktarmak gerekiyor.
Sonra bu başlık ve alt başlıklardan bir de (sayfa numaraları olmadan) ama sadece link olarak içindekiler listesi de oluşturmak gerekiyor.
Hiç bin şekilde sayfa numarası ixlenen belgeye de koyulmamalı. Çünkü bunlar artık e-kitap okuyucularında sizin isteğinize uygun olarak değişecektir.
Tabii önceden temiz metni oluştururken, noktalama işeretlerinden sonra birer boşluk koyulması; önceki boşlukların kaldırılması; çift veya çok boşlukların ve paragrafların teke indirilmesi gibi temizleme işlemleri de yapılmalı.
Tabii satır aralarını tek veya 1,2 misli yapmak, paragraf önlerinde 2 nk boşluk bırakmak, parafrafların ilk satırında 0,5 cm girinti yapmak da gerekiyor. Bunlar okunmayı kolaylaştırıyor.
Sonra bunu her ihtimali karşı hem DOC veya RTF olarak; hem de PDF olarak öncelikle kaydetmeli.
Bundan sonra, bir de “farklı kaydet”ten, “web sayfası filitre uygulanmış olarak” kaydetmek gerekiyor. Word’da bu olanak var.
Esas kendisinden EPUB, MOBI, TXT ve PDF yapılacak metin bu olmalıdır.
Bütün bunlardan sonra filitre edilmiş web sayfası olarak emniyete aldığınızı Calibre’ye alıyorsunuz.
Nitelikli Düzenleme bölümünde, kitabın adı ve yazarı koyulmalı.
Calibre artık bir kapak da yapabiliyor eğer grafik olarak kapak yoksa bir kapak da koyulabilir.
Bundan sonra EPUB formatında, çıkarabilirsiniz.
Bundan herkes istediği formata yine Calibre ile hiçbir kalite kaybı olmadan çevirebilir.
Eğer herkes paylaştığı kitabı bu şekilde paylaşırsa en azından klasiklerden ve temel eserlerden oluşan, güzel ve kullanışlı bir geniş kitaplık oluşturulabilir. Zamanla şimdi oluşturulmuş ama kalitesiz olanler yavaş yavaş ortalıktan çekilebilir.
Son günlerde Mandel ve Troçki’nin birkaç kitabını böyle yaparak paylaştım ki somut sonucu görülebilsin.
Herkes böyle yaparsa, az olsun ama öz olsun diyerek herkes bir ucundan tutarak kısa zamanda çok güzel ve kaliteli bir kütüphane oluşturulabilir.
20 Ekim 2014 Pazartesi


Hiç yorum yok:

Bir Devrimin Eşiğinde (4) – Robotlar Niçin Artı Değer Üretemez?

Bu yazı serisine gelince gerek sosyalist veya Marksist olduğunu düşünenlerin, gerek böyle bir iddiası bile olmayanların, üretici güçlerde...